SAR Deneylerinin Amacı

SAR (Özgül Soğurma Oranı) Nedir?
SAR, Specific Absorption Rate (Özgül Soğurma Oranı) kelimelerinin baş harflerinden oluşmaktadır. Bir mobil telefonun kullanımı esnasında vücudun soğurduğu birim kütledeki elektromanyetik güç miktarı olarak ifade edilmektedir. Birimi W/kg’dır. Elektrik alan şiddeti ile SAR tespiti ticari ışıma yapan cihazlarda kullanılan yöntemdir.

SAR Deneylerinin Amacı
PGM SAR Laboratuvarında yapılan deneyler ile mobil telefonların SAR değerlerinin Avrupa Komisyonu’nun, can ve mal güvenliği kapsamında, belirlemiş olduğu SAR limiti 2 W/kg değerine uygun olup olmadığı kontrol edilmektedir. SAR değeri, 2 W/kg’ın altında kalan mobil telefonlar piyasada dolaşıma uygun kabul edilmekte, bu değeri aşan cihazlar ise uygunsuz olarak değerlendirilmektedir.

SAR Limitleri
Dünyada iki SAR limiti kullanılmakta ve bunlara ait iki rehber bulunmaktadır.


  Tüm Vücut SAR Bölgesel SAR Ortalama Zaman Ortalama Kütle
ICNIRP 0,08 W/kg 2 W/kg 6 dakika 10 gram
FCC 0,08 W/kg 1,6 W/kg 30 dakika 1 gram

Kafa bölgesi bölgesel SAR olarak değerlendirilmekte, buna ilişkin ICNIRP (International Commission on Non-Ionizing Radiation Protection) 2 W/kg’ı, FCC (Federal Communication Commision) ise 1,6 W/kg’ı SAR limit değeri olarak belirlediği görülmektedir.
Türkiye’de Avrupa Birliği üyesi ülkelerde ve Dünya ülkelerinin büyük çoğunluğunda ICNIRP’nin limiti olan 2 W/kg kabul etmiştir.
ABD, Kanada gibi bazı ülkeler ise FCC’nin limitini kabul etmektedir. FCC, IEEE’nin 1991 yılında çıkarmış olduğu standardı baz alarak limitlerini belirlemiştir. Ancak, 2005 yılında IEEE, ICNIRP’nin uygulamış olduğu limiti kabul ederek, standart çalışmalarında ortak çalışma kararı almıştır. Buna ilişkin, FCC limitini uygulayan bazı ülkeler ICNIRP limitini uygulamaya alırken, ABD ve Kanada gibi ülkeler eski limit değerlerini kullanmaya devam etmektedir.

Teorik Isısal Değer
Matematiksel olarak;

J (J/kg) = SAR (W/kg) × Maruz Kalma Süresi (Saniye)

formülünden 30 dakika boyunca limit değere (2 W/kg) maruz kalan birim kütlede biriken enerji miktarı:

J (J/kg) = 2 x 30 x 60 = 3600 J/kg olmaktadır. Sıcaklık artışını gösteren formüle göre de bu enerji;

t = Sıcaklık Artışı (°C)
J = Özgül Enerji Emilimi (J/kg)
c = Bağıl Isı Kapasitesi (0,85) için

t = J/(c × 4180)
t = 3600/(0,85 x 4180)
t = ~1 °C’lik bir sıcaklık artışına neden olmaktadır (En kötü senaryo olarak vücudun tepki verip kendini soğutması ihmal edilmiştir) [1].

RF elektromanyetik dalgalarının foton enerjileri, atomları ve molekülleri iyonlaştıracak düzeyde değildir. Cep telefonlarından yayılan iyonlaştırıcı olmayan elektromanyetik dalgaların etkisinde kalma sonucunda canlılarda ısıl etki oluşabilir: Isıl etkiler, vücut tarafından yutulan elektromanyetik enerjinin ısıya dönüşmesi ve vücut sıcaklığını arttırması olarak tanımlanır. Bu sıcaklık artışı, ısının kan dolaşımı ile atılarak dengelenmesine dek sürer. Cep telefonları gibi RF kaynaklarının sebep olabileceği sıcaklık artışı gerçekte çok düşüktür ve büyük olasılıkla vücudun normal mekanizmaları ile kolayca etkisizleştirilebilir. Cep telefonu ile beyinde oluşabilecek sıcaklık artışı ortalama 0,1°C dolayındadır [2].

KAYNAKLAR
[1]-Saunders, R. D. et al., Biological effects of exposure to non-ionising electromagnetic fields and radiation: 3 Radiofrequency and Microwave Radiation; Report NRPB-R240 December 1991; ISBN 0–85951–332–7, HMSO Books, London.
[2]-TÜBİTAK-BİLTEN, 2001, Elektromanyetik Dalgalar ve İnsan Sağlığı-Sıkça Sorulan Sorular ve Yanıtları

Türkçe